बस्टर कीटनको कालजयी कमेडी ‘शेर्लक जुनियर’: हाँसो र आश्चर्यको संगम

विशेष रिपोर्ट

सन् १९२४ मा प्रदर्शनमा आएको अमेरिकी साइलेन्ट कमेडी फिल्म “शेर्लक जुनियर” आज पनि सिने जगतमा एक महत्वपूर्ण र प्रभावशाली सिर्जनाको रूपमा परिचित छ। प्रसिद्ध हास्य कलाकार बस्टर कीटनद्वारा निर्देशित तथा अभिनित यो फिल्म आफ्नो समयभन्दा अगाडिको प्राविधिक कौशल, अद्वितीय कथावाचन र कीटनको बेजोड शारीरिक कमेडीका लागि विश्वभर प्रशंसित छ।

फिल्मको कथा एक साधारण चलचित्रघरको प्रोजेक्टर अपरेटर (बस्टर कीटन) वरिपरि घुम्छ, जो जासूस बन्ने ठूलो सपना देख्छ। ऊ “कसरी जासूस बन्ने” भन्ने किताब पढ्दै आफ्नो कला निखार्ने प्रयास गरिरहेको हुन्छ। उसको प्रेम जीवन पनि उति नै रोचक छ; ऊ एक युवती (क्याथरीन म्याकग्वायर) लाई मन पराउँछ, तर उसको प्रतिद्वन्द्वी “द लोकल शेक” (वार्ड क्रेन) पनि त्यही केटीको पछि लागेको हुन्छ।

कथाले नाटकीय मोड लिन्छ जब युवतीको बुबा (जो कीटन, बस्टरका वास्तविक बुबा) को घडी चोरी हुन्छ र बस्टरलाई झुटो आरोपमा फसाइन्छ। प्रतिद्वन्द्वीले चलाखीपूर्वक घडी चोरेर बन्धकी राख्छ र त्यसको दोष बस्टरमाथि थोपरिदिन्छ, जसका कारण उसलाई घरबाट निकालिन्छ।

निराश र दुःखी बस्टर आफ्नो प्रोजेक्सन बुथमा फर्कन्छ र फिल्म चलाउँदा-चलाउँदै निदाउँछ। यहीँबाट फिल्मको सबैभन्दा अविस्मरणीय र नवीन अंश सुरु हुन्छ: सपनाको दृश्य। बस्टर सपनामा आफूलाई चलचित्रको पर्दाभित्र, एक महान् जासूस “शेर्लक जुनियर” को भूमिकामा पाउँछ। यो दृश्यमा बस्टर पर्दाभित्र प्रवेश गर्दा पृष्ठभूमि निरन्तर परिवर्तन भइरहन्छ – कहिले बगैंचा, कहिले व्यस्त सडक, कहिले चट्टानी पहरा त कहिले सिंहहरूको बीचमा – जुन तत्कालीन समयको सम्पादन कलाको उत्कृष्ट नमूना मानिन्छ।

सपनामा शेर्लक जुनियर बनेको बस्टरले विभिन्न खतरनाक र हाँस्यपूर्ण परिस्थितिको सामना गर्छ। बिलियर्ड्स खेल्दा हुने अनौठा घटना, विष मिसाइएको पेय पदार्थ, र विस्फोटक बिलियर्ड बल जस्ता दृश्यले दर्शकलाई पेट मिचिमिचि हँसाउँछ। यसैगरी, मोटरसाइकलमा गरिएको खतरनाक तर उत्तिकै रमाइलो स्टन्टहरू, जस्तै ह्यान्डल बारमा बसेर चलाउनु, पानीको पोखरीबाट पार हुनु, र टुटेको पुललाई दुईवटा ट्रकको सहायताले पार गर्नु, आज पनि उत्तिकै प्रशंसनीय छन्।

अन्ततः, वास्तविक जीवनमा केटीले सत्य पत्ता लगाउँछिन् कि बस्टर निर्दोष छ। ब्युँझिएपछि, बस्टरले पर्दामा चलिरहेको फिल्मका नायक-नायिकाको नक्कल गर्दै केटीसँग आफ्नो प्रेम व्यक्त गर्छ, जसले फिल्मलाई सुखद अन्त्य दिन्छ।

“शेर्लक जुनियर” लाई चलचित्र इतिहासमा एक उत्कृष्ट कृति मानिन्छ। यसको सपनाको दृश्य र पर्दाभित्र प्रवेश गर्ने अवधारणाले पछि धेरै फिल्मकर्मीहरूलाई प्रेरित गरेको छ। बस्टर कीटनको ‘डेडप्यान’ (भावशून्य) अनुहारबाटै हाँसो उत्पन्न गराउने कला र शारीरिक कमेडीले यस फिल्मलाई जीवन्त बनाएको छ। प्रदर्शन भएको लगभग एक शताब्दी पछि पनि यो फिल्मले दर्शकलाई मनोरञ्जन दिन र फिल्म निर्माणको कलालाई बुझ्न महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ।